szlak_transsyberyjski.pdf

SZLAK TRANSSYBERYJSKI

MOSKWA – BAJKA£ – MONGOLIA – PEKIN

ZABIERAMY CIĘ W PODRÓŻ

SZLAKIEM KOLEI TRANSSYBERYJSKIEJ...

Nakład przewodnika „Szlak Transsyberyjski” jest niestety wyczerpany, ale wiemy,

że bardzo wielu z Was bezskutecznie go poszukuje. Po chwili redakcyjnej zadumy zostało

postanowione, że zaspokoimy Wasze apetyty i oddamy Wam książkę do wglądu, a nawet

do wydrukowania:)

W tym sezonie to jedyny sposób na wypełnienie luki po „Szlaku...”, a co będzie za rok

zależy w dużej mierze od Was, a zwłaszcza od tych, którzy z naszym przewodnikiem

już jeździli!

Zwracamy się zatem z ogromną prośbą o wypełnienie ankiety na naszej stronie, która

pomoże nam dowiedzieć się jaki kształt mamy nadać w przyszłości temu przewodnikowi,

co ma on zawierać, żeby inni mogli z niego jak najwięcej skorzystać?

www.bezdroza.com/popup/transsib.php

Chcielibyśmy też wiedzieć jak korzystaliście z tego przewodnika, ilu z Was rzeczywiście

przejechało cały szlak kolei transsyberyjskiej, ilu zatrzymało się w Mongolii albo na

Przybajkalu, ilu z Was wpadło do Moskwy, a ilu zajrzało do Pekinu?

Zdanie każdego z Was jest dla nas cenne i pouczające. A wszystkich, którzy chcą

podzielić się czymś więcej zapraszamy na forum www.forum.bezdroza.com – piszcie,

dyskutujcie, wyrażajcie swoje opinie – prosimy o wypowiedź każdego, komu ten temat

nie jest obojętny!

Redakcja Bezdroży

www.bezdroza.com.pl

PRZEWODNIK TURYSTYCZNY

Seria: Szlaki

Autorzy przewodnika:

Małgorzata Gawełda – współpracowała przy części pekińskiej, atlasie

religijnym i rozdziale mongolskim.

Marcel Kwaśniak – opis przejazdu koleją na trasie Ułan Ude – Pekin,

uzupełnienia i aktualizacje informacji w części mongolskiej (szczególnie

rozdział „Ułan Bator”).

Karolina Kwiecień – opis kulturowo-religijny i część tras w części

bajkalskiej, współautorka atlasu religijnego.

Tomasz Ostrowski – współautor części mongolskiej i rozdziału o Szlaku

Transsyberyjskim.

Stanisław Pagacz – współautor części bajkalskiej, opis przejazdu koleją

na odcinku Irkuck – Ułan Ude.

Maciej Strzałkowski – współautor części pekińskiej i atlasu religijnego,

uzupełnienia do rozdziału mongolskiego.

Radosław Tomalski – współautor części pekińskiej i atlasu religijnego,

uzupełnienia do rozdziału mongolskiego.

Julia Witczuk – współautorka części bajkalskiej, opis przejazdu koleją

na odcinku Irkuck – Ułan Ude.

Dominika Zaręba – współautorka części mongolskiej.

Bogdan Zemanek – współautor części pekińskiej.

Adina Zemanek – słowniczek polsko-chiński

Elżbieta Żak – autorka części moskiewskiej, opis przejazdu koleją na

odcinku Moskwa-Irkuck, opis historii Szlaku ranssyberyjskiego i Kolei

Transsyberyjskiej.

Konsultacja językowa:

dr. Agata Bareja-Starzyńska i Dorota Jakubik, Instytut Orientalistyki UW

Autorzy zdjęć:

Marcel Kwaśniak

Stanisław Pagacz

Julia Witczuk

Andrzej Mazurkiewicz

Adam Sanocki

Dominika Zaręba

Tomasz Ostrowski

Paweł Stefaniuk

Elżbieta Żak

Zdjęcia na okładkach:

Okł I – Lokomotywa na trasie Kolei Transsyberyjskiej, fot. Paweł Stefaniuk

Okł IV - Rosyjski tabor kolejowy, ft. Paweł Stefaniuk

Rysunki:

Wojciech Kwiecień

Małgorzata Stalończyk

Julia Witczuk

Opracowanie map, schematów i planów miast:

Marcin Wieczorkowski

Skład:

Paweł Kosmalski

Druk:

Drukarnia LEGRA, Kraków

Ponadto informacji dostarczyli:

Marcin Broniatowski, Robert Dejtrowski, Beata Jankowska, Rafał

Jendrzejewski, Michał Kochańczyk, Lucyna Lewandowska, Katarzyna

i Andrzej Mazurkiewiczowie, Michał Missala, Maciej Olech, Filip

Sosenko, Michał Paca, Łukasz Wordliczek.

Wydawnictwo:

Bezdroża

ul. Pychowicka 7

31-364 Kraków

tel./faks: (012) 269-29-61

e-mail: biuro@bezdroza.com.pl

www.bezdroza.com.pl

Przewodnik powstał przy współpracy z Towarzystwem Polska-Mongolia.

Przy pracy nad przewodnikiem wykorzystano wiele informacji zawar-

tych w publikacji S.N. Wołkowa Wokrug Bajkała, Irkuck 2001

Redakcja i opracowanie całości:

Tomasz Ostrowski

Wydanie I, Kraków 2002

ISBN 83-913283-8-4

Redakcja i korekta stylistyczna:

Wioletta Bagnicka

O autorach

Małgorzata Gawełda – absolwentka Śląskiej Akademii Medycznej; w se-

zonie letnim 2001 zbierała materiały do badań dotyczących szpitalnictwa

w Mongolii, podróżowała również po północnej części Chin.

Karolina Kwiecień – absolwentka religioznawstwa UJ; Syberię odwie-

dziła kilkukrotnie, nad Bajkałem przeprowadzała badania terenowe do-

tyczące życia religijnego Buriatów. Współpracowała przy przewodnikach

Bajkał. Morze Syberii i Krym. Półwysep rozmaitości wydanych przez

wydawnictwo Bezdroża.

Tomasz Ostrowski – absolwent turystyki AE i etnologii UJ; w Mongolii

spędził kilka miesięcy, współautor przewodnika Mongolia. Nie tylko step

(Bezdroża, 2000).

Stanisław Pagacz – student leśnictwa SGGW i historii sztuki UW; nad

Bajkałem był kilkukrotnie, prowadził tam badania faunistyczne. Jest współ-

autorem przewodnika Bajkał. Morze Syberii (Bezdroża, 2000).

Marcel Kwaśniak – absolwent kulturoznawstwa UŚ i student etnologii

UJ; w Mongolii prowadził kilkukrotnie badania folkloroznawcze i etnolo-

giczne. Współpracował przy przewodniku Mongolia. Nie tylko step (Bezdro-

ża, 2000), Bajkał. Morze Syberii (Bezdroża, 2000). Współautor i redaktor

książki wspomnieniowej Azjatycka opowieść (SAAK, 2002).

Maciej Strzałkowski – absolwent Politechniki Śląskiej; latem 2001 r.

brał udział w wyprawie po Mongolii i północnej części Chin

Radosław Tomalski – absolwent Śląskiej Akademii Medycznej; w se-

zonie letnim 2001 zbierał materiały do badań dotyczących szpitalnictwa

w Mongolii, podróżował również po północnej części Chin.

Julia Witczuk – absolwentka leśnictwa SGGW; Przybajkale penetrowa-

ła podczas indywidualnych wielomiesięcznych wypraw badawczych. Jest

współautorką przewodnika Bajkał. Morze Syberii (Bezdroża, 2000) i autorką

albumu fotograficznego Syberia . W krainie Buriatów (Multico, 2001).

Dominika Zaręba – absolwentka turystyki AE, zawodowo związana

z ochroną przyrody; pełni funkcję wiceprzewodniczącej w Sekcji Parków

Narodowych PKE. W Mongolii spędziła kilka miesięcy. Działania na rzecz

ochrony przyrody w Mongolii opisała m.in. w książce Ekoturystyka. Na-

dzieje i wyzwania (PWN, 2000). Współautorka przewodnika Mongolia. Nie

tylko step (Bezdroża, 2000) i innych publikacji przewodnikowych.

Adina Zemanek – z wykształcenia sinolog, dwa lata spędziła w Chinach,

obecnie pracownik UJ, gdzie prowadzi lektorat języka chińskiego; współpra-

cowała także przy innych przewodnikach Wydawnictwa Bezdroża.

Bogdan Zemanek – z wykształcenia etnolog i psycholog, kilka lat spę-

dził w Chinach ucząc się języka i prowadząc obserwacje etnologiczne. Na-

pisał szereg artykułów dotyczących Chin do czasopism specjalistycznych

(Wiedza i Życie, Poznaj Świat) i naukowych.

Elżbieta Żak – absolwentka filologii rosyjskiej UJ; wielokrotnie pene-

trowała Rosję, zarówno jej część europejską (cztery miesiące mieszkała

w Moskwie), jak i azjatycką (wyprawa nad Bajkał w 2001 r.). Organizo-

wała wystawy fotograficzne ze swoich podróży do Rosji. W Moskwie zna

niemal każdy kąt.

O przewodniku

Zasięg przewodnika

Przewodnik Szlak Transsyberyjski. Moskwa – Bajkał – Mongolia – Pe-

kin nie tylko opisuje sam przejazd Koleją Transsyberyjską na trasie od

Moskwy poprzez Przybajkale i Mongolię do Pekinu czy przybliża historię

szlaku. Przewodnik ten przede wszystkim łączy w sobie rozbudowane opi-

sy wymienionych wyżej miejsc i regionów. To jakby połączenie czterech

miniprzewodników o poszczególnych miejscach, przy czym sam sposób

opisu owych miejsc, jak i układ podrozdziałów jest jednolity. Podstawę

dla dwóch najbardziej obszernych rozdziałów dotyczących Przybajkala

i Mongolii stanowiły przewodniki wydane w 2000 roku przez Bezdroża

– Bajkał. Morze Syberii i Mongolia. Nie tylko step . Zmniejszono jednak

objętość tekstów zawartych w tychże przewodnikach, a informacje wy-

korzystane do przewodnika po Szlaku Transsyberyjskim uzupełniono

i zaktualizowano.

Układ rozdziałów

Przewodnik składa się z dwóch wyraźnie wydzielonych części. W części

pierwszej znalazły się rozdziały omawiające kwestie związane z przygoto-

waniami do wyjazdu i samym przejazdem szlakiem będącym przedmiotem

opisu tego przewodnika.

Tak więc w rozdziale pierwszym zawarto porady, co należy zabrać ze

sobą w podróż. Sugestie autorów dotyczące tej kwestii uwzględniają cel,

do którego udają się podróżni: do Moskwy, nad Bajkał, do Mongolii lub

do Pekinu. Dowiemy się, jaki sprzęt turystyczny może się przydać, gdzie

szukać informacji o poszczególnych miejscach na szlaku, jakie są do-

stępne mapy i przewodniki, jakie czekają nas formalności graniczno-wi-

zowe itp. Jest tam też zawarta lista różnych opcji dojazdu w interesujące

nas miejsca oraz zestawienia tych opcji uwzględniające czas i koszty

przejazdu.

Rozdział drugi to opis samego Szlaku Transsyberyjskiego w rozumie-

niu, jakie przyjęto w tym przewodniku, a więc szlaku rozpoczynającego się

w Moskwie i kończącego w Pekinie. Przebieg szlaku wyznacza historyczny

szlak herbaciany oraz linia Kolei Transsyberyjskiej wraz z jej transmon-

golską odnogą. Tak więc w rozdziale tym opisano zarówno szlak karawan

transportujących herbatę z Chin do Rosji, jak i historię sławetnej kolei

łączącej Europę z Dalekim Wschodem.

Trzeci rozdział to chronologiczny opis przejazdu pociągiem na trasie

Moskwa – Pekin. Czytelnik dowie się coś niecoś o mijanych miastach

i regionach, o specyfice podróży, o tym, czego może się spodziewać w po-

ciągu firmiennym „Bajkał”, i co może zakupić na poszczególnych stacjach

kolei.

Część druga przewodnika to szczegółowy opis poszczególnych miejsc

i regionów na szlaku: Moskwy wraz z okolicami, regionu Przybajkala, środ-

kowej części Mongolii oraz Pekinu z najbliższą okolicą miasta. W każdej

z czterech części znajduje się rozdział krajoznawczy (opis historii, kultury

itd.), rozdział z informacjami praktycznymi dotyczącymi samego miasta

czy regionu oraz rozdział z propozycjami tras zwiedzania. W tym ostatnim

rozdziale Czytelnik znajdzie opisy zabytków, muzeów, miejsc godnych

odwiedzenia, a także informacje na temat możliwości noclegowych, żywie-

niowych itp. W działach poświęconych Moskwie i Pekinowi znalazły się

także rozdzialiki opisujące okolice tychże metropolii.

Końcową część przewodnika zajął atlas religijny – krótki opis religii,

z jakimi spotkają się podróżujący szlakiem. Znalazły się tam też trzy

minisłowniczki – rosyjski, mongolski i chiński – oraz indeks nazw geo-

graficznych.

Trasy

W przewodniku pojawiają się różnego rodzaju propozycje tras. Nieco

inny charakter mają one w przypadku miast, nieco inny zaś w przypad-

ku regionów. W miastach pojawiają się trasy ukazujące poszczególne

zabytki, muzea i ciekawostki. Są też trasy tematyczne, jak choćby mo-

skiewska trasa „Śladami Mistrza i Małgorzaty Michaiła Bułhakowa”.

Część z proponowanych tras to trasy piesze, inne, szczególnie w Pekinie,

proponują poruszanie się między poszczególnymi miejscami środkami

komunikacji publicznej. Czasem już ów środek może być pretekstem

do osobnej wycieczki, jak choćby w przypadku moskiewskiego metra.

Niektóre warte wzmianki miejsca, które jednak znajdowały się poza

którymkolwiek z opisywanych szlaków, ujęto w osobne zestawienia, np.

„Trasa 0A, czyli rozmaitości miejskie” w części pekińskiej. W rozdzia-

łach poświęconych regionom – okolicom Bajkału i Mongolii – pojawia-

ją się trasy piesze i trasy przejazdu. W rozdziale bajkalskim dominuje

podział na rejony, w obrębie których proponuje się pewne trasy piesze

(choć nie tylko – np. spływy rzeczne). W części mongolskiej dominują

trasy przejazdu – z różnych punktów tych tras można organizować wy-

prawy piesze lub konne (przy czym ze względu na charakter przewodni-

ka te ostatnie nakreślono tylko skrótowo, bez zamieszczania dokładnego

opisu ich przebiegu).

Mapy

W przewodniku znalazło się szereg różnych mapek i schematów. Są więc

plany centrów miast czy schematyczne plany całych miast, są mapki re-

gionów z zaznaczonymi pasmami górskimi, rzekami, drogami i atrakcjami

turystycznymi, są wreszcie schematy niektórych miejsc w obrębie miast

(np. świątyń pekińskich).

Nazwy

W literaturze przedmiotu spotyka się różne transkrypcje zarówno nazw

rosyjskich, jak i mongolskich czy chińskich. Czasem różne encyklopedie

stosują różne sposoby zapisu nazw, a i zdarza się, że i środowiska języko-

znawców mają jeszcze odmienny punkt widzenia na poprawność owego

zapisu. Są też rozbieżności w samej literaturze.

W części moskiewskiej większość nazw własnych jest tłumaczona na

język polski (obok ich zapisu w transkrypcji fonetycznej), np. Woskrie-

sienskije worota – Brama Zmartwychwstania, Uspienskij sobor – sobór

Zaśnięcia Marii Panny. Nazwy stacji metra oraz ulic dla łatwości porozu-

miewania się pozostawione są w pełnej, nie spolszczonej formie, np. Arbat-

skaja, Twierskaja. Przy zapisie słów rosyjskich przyjęto zasady transkrypcji

fonetycznej najbardziej rozpowszechnione w Polsce: rosyjskie miękkie

spółgłoski щ, ч zapisywane są jako sz, cz (choć według normy moskiew-

skiej, wymawiane są jak miękkie ć, ś), pozostawiono rosyjskie końcówki

dopełniacza -ogo, które po rosyjsku wymawia się jako -owo (np. bystrowo,

narodnowo), zachowano samogłoskę o, którą w języku rosyjskim, jeśli nie

jest akcentowana, wymawia się jak a.

W rozdziale bajkalskim zastosowano spolszczenia niektórych powszech-

nie używanych w literaturze nazw – dotyczy to nie tylko dużych miast, jak

na przykład Irkuck, ale i mniejszych miejscowości (np. Mysowa zamiast

Mysowaja). Niektóre dwuczłonowe nazwy występować mogą w literaturze

zarówno z dywizem, jak i bez niego. W przewodniku przyjęto formę jaką

spotyka się w encyklopedii PWN, stąd choćby zapis nazwy Ułan Ude,

a nie Ułan-Ude. Nie oznacza to, że wersja z dywizem jest niepoprawna.

Niektóre mniej znane nazwy, które nie występują w polskiej literaturze,

a na rosyjskich mapach zapisano z dywizem, pozostawia się w przewodniku

w takiej właśnie formie.

W literaturze naukowej lat 70. i 80. XX w. na temat Mongolii pojawiają

się zarówno takie nazwy, jak obo czy Ułan-nu , jak i owoo i Ulaan Nuur .

Różnice dotyczą też nazwisk, np. Ugedej i Ögödej, Kubiałaj i Kubilaj itd.

W przewodniku zastosowano sposób zapisu nazw zgodny z transkrypcją

przyjmowaną obecnie przez środowiska mongolistów. Tylko nazwy, które

przyjęły się i utrwaliły w polskiej literaturze, pozostawiono w spolszczonej

formie, np. Ułan Bator, a nie Ulaanbaatar, czy jezioro Chubsugul, a nie

jezioro Chöwsgöl (choć ta druga forma też dopuszczalna).

Przy zapisie nazw chińskich stosowano transkrypcję pinyin (zgodnie

z nią np. literę „q” wymawia się jak polskie „ć”, tak więc w tekście pojawia

się na przykład nazwa Urumqi, a nie Urumczi). Wyjątek stanowią nazwy

o utrwalonej polskiej pisowni np. Pekin. Sposób wymowy nazw chińskich –

zob. minisłownik polsko-chiński na końcu książki.

Ceny

Wszelkie ceny podawane są w przewodniku w dolarach amerykańskich.

Spora inflacja panująca w krajach znajdujących się na szlaku spowodo-

wałaby szybką dezaktualizację tego aspektu przewodnika. Kurs dolara

amerykańskiego, waluty stabilnej w całej Europie Środkowo-Wschodnieji

północnej Azji, zmienia się proporcjonalnie do wzrostu cen. Bardzo często

może się zdarzyć, iż za niektóre usługi można zapłacić bezpośrednio dola-

rami. Ponadto znając ceny dolarowe, znacznie łatwiej zaplanować podróż

pod względem finansowym.

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: