Matura_z_chemii_grudzień_2007_A2_OPERON.pdf

dysleksja

Miejsce na naklejk´ z kodem

ARKUSZ PRÓBNEJ MATURY

Z OPERONEM

CHEMIA

POZIOM ROZSZERZONY

GRUDZIE¡

ROK 2007

Czas pracy 150 minut

Instrukcja dla zdajàcego

1. Sprawdê, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 12 stron

(zadania 1–19). Ewentualny brak zg∏oÊ przewodniczàce-

mu zespo∏u nadzorujàcego egzamin.

2. Rozwiàzania i odpowiedzi zapisz w miejscu na to prze-

znaczonym przy ka˝dym zadaniu.

3. W rozwiàzaniach zadaƒ rachunkowych przedstaw tok ro-

zumowania prowadzàcy do ostatecznego wyniku oraz

pami´taj o jednostkach.

4. Pisz czytelnie; u˝ywaj d∏ugopisu/pióra tylko z czarnym

tuszem/atramentem.

5. Nie u˝ywaj korektora, a b∏´dne zapisy wyraênie prze-

kreÊl.

6. Pami´taj, ˝e zapisy w brudnopisie nie podlegajà ocenie.

7. Podczas egzaminu mo˝na korzystaç z karty wybranych

tablic chemicznych, linijki oraz kalkulatora.

Za rozwiàzanie

wszystkich zadaƒ

mo˝na otrzymaç

∏àcznie 60 punktów .

˚yczymy powodzenia

Wpisuje zdajàcy przed rozpocz´ciem pracy

PESEL ZDAJÑCEGO

KOD

ZDAJÑCEGO

Arkusz opracowany przez Wydawnictwo Pedagogiczne OPERON.

Kopiowanie w ca∏oÊci lub we fragmentach bez zgody wydawcy zabronione. Wydawca zezwala na kopiowanie zadaƒ przez

dyrektorów szkó∏ bioràcych udzia∏ w programie Próbna Matura z OPERONEM.

Chemia. Poziom rozszerzony

Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”

Zadanie 1. ( 4 pkt )

Uk∏ad okresowy pierwiastków jest u∏o˝ony tak, ˝e w grupach znajdujà si´ pierwiastki o podobnych

w∏aÊciwoÊciach fizycznych i chemicznych. Tworzà one równie˝ podobne zwiàzki. Zdarzajà si´ jed-

nak ró˝nice, na przyk∏ad fosfor tworzy dwa chlorki (PCl 3 i PCl 5 ), a azot tylko jeden (NCl 3 ).

Na podstawie budowy pow∏ok elektronowych chloru, azotu i fosforu oraz po∏o˝enia pierwiastka

w uk∏adzie okresowym wyjaÊnij, dlaczego wyst´powanie NCl 5 jest teoretycznie niemo˝liwe.

Zadanie 2. ( 3 pkt )

Prawo sta∏oÊci sk∏adu stwierdza, ˝e ka˝dy zwiàzek chemiczny ma ÊciÊle okreÊlony sk∏ad. Czy

twierdzenie, ˝e okreÊlonemu sk∏adowi (procentowemu) odpowiada ÊciÊle okreÊlony zwiàzek

chemiczny. jest s∏uszne? Uzasadnij odpowiedê, ilustrujàc jà wzorami dwóch zwiàzków orga-

nicznych. Wyznacz sk∏ad procentowy atomów w obu zwiàzkach oraz podaj ich nazwy systema-

tyczne.

Twierdzenie odwrotne do prawa sta∏oÊci sk∏adu b´dzie: ...................................................................................................

Chemia. Poziom rozszerzony

Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”

Zadanie 3. ( 2 pkt )

210

190

170

nadmiar neutronów

jàdra – b

promieniotwórcze

150

130

110

nadmiar protonów

jàdra – a

promieniotwórcze

90 100 110

Liczba atomowa Z

Na podstawie analizy podanego wykresu ustal, które z wymienionych izotopów sà b , a które a

promieniotwórcze.

neptun-237: .......................................................................................................................................................................................................

stront-96: .............................................................................................................................................................................................................

Zadanie 4. ( 5 pkt )

Przeczytaj uwa˝nie poni˝szy tekst i w wolne miejsca wpisz w∏aÊciwe informacje.

Pierwiastki X , Y i Z znajdujà si´ w tym samym okresie uk∏adu okresowego. Rozmieszczenie elektro-

nów na pow∏okach atomu pierwiastka X jest nast´pujàce: K 2 L 8 M 1 . Pierwiastek Y le˝y w szesnastej

grupie uk∏adu okresowego, natomiast pierwiastek Z nale˝y do fluorowców.

Nazwa pierwiastka X : ..........................................................

Symbol chemiczny: ..........................................................

Nazwa pierwiastka Y : ..........................................................

Symbol chemiczny: ..........................................................

Nazwa pierwiastka Z : ..........................................................

Symbol chemiczny: ..........................................................

Najwy˝szà elektroujemnoÊç ma pierwiastek: .............................................................................................................................

Wiàzaniem o najwi´kszym udziale charakteru jonowego jest wiàzanie pomi´dzy jonami pierwiastków:

....................................................................................................................................................................................................................................

Zadanie 5. ( 2 pkt )

˚elazo i jego stopy sà ma∏o odporne na czynniki atmosferyczne. Wi´kszoÊç przedmiotów stalowych

nara˝onych jest stale na dzia∏anie wilgoci, np. rury zakopane w ziemi, kad∏uby statków, s∏upy wyso-

kiego napi´cia, konstrukcje mostów, wie˝owców itp. Wilgoç przyspiesza korozj´ tych konstrukcji

i zwi´ksza koszty ich eksploatacji. Aby zmniejszyç straty wywo∏ane korozjà, ∏àczy si´ je z innymi

metalami, które, jako aktywniejsze chemicznie, korodujà szybciej i chronià stal przed zniszczeniem.

Podaj zasad´ doboru protektora, chroniàcego stal przed korozjà. Majàc do dyspozycji o∏ów,

magnez i nikiel, podaj, który z nich mo˝na zastosowaç.

Chemia. Poziom rozszerzony

Próbna Matura z OPERONEM i „Gazetà Wyborczà”

Oceƒ przydatnoÊç ka˝dego z metali do pe∏nienia funkcji protektora, wpisujàc s∏owo „tak” przy

tych, które si´ do tego nadajà, lub „nie” przy metalach niemogàcych byç protektorami.

a) o∏ów: ............................................. , b) magnez: ............................................. , c)nikiel: .............................................. .

Zadanie 6. ( 3 pkt )

Poni˝ej podane sà symbole jonów i ich st´˝enia w roztworze.

Na + (0,4 mol/dm 3 ), Ca 2+ (0,3 mol/dm 3 ), Cl – (0,8 mol/dm 3 ), NO 3 (0,2 mol/dm 3 )

Wyznacz, jakie sole rozpuszczono, aby przygotowaç ten roztwór. W odpowiedzi podaj ich wzo-

ry sumaryczne i st´˝enia molowe.

Wzór soli

St´˝enie molowe soli

Zadanie 7. ( 6 pkt )

Przygotowano roztwory wodne chlorku miedzi(II) i azotanu(V) ˝elaza(III). Do ka˝dego z nich dola-

no niewielkiego nadmiaru roztworu wodnego wodorotlenku sodu.

Jakie obserwacje pozwolà ci zidentyfikowaç zawartoÊç probówek? Napisz czàsteczkowe i jono-

we skrócone równania reakcji, które mia∏y miejsce w ka˝dej z probówek.

NaOH

chlorek miedzi(II)

azotan(V) ˝elaza(III)

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: