rap1104.pdf

RAPORT

RYNEK

Laboratoria wzorcowania

i kalibracji

aparatury pomiarowej

Zakłady produkcyjne, firmy

usługowe, biura konstruk-

cyjne, serwisy. W tych i wie-

lu innych miejscach zada-

nia, jakie stoją przed firma-

mi, wymagają posiadania

wiarygodnej aparatury po-

miarowej, za pomocą ktrej

dokonuje się adiustacji pa-

rametrw produkowanych

wyrobw, bada je i porw-

nuje uzyskiwane wyniki oraz

przywraca pełną funkcjonal-

ność urządzeń po naprawie.

Coraz większy nacisk, jaki

firmy przywiązują do syste-

mw zapewnienia jakości,

sprawia, że firmy elektro-

niczne, a szczeglnie te,

ktre mają wdrożony system

zapewnienia jakości według

ISO, muszą kalibrować po-

siadaną aparaturę pomiaro-

wą, zlecając to zadanie jed-

nemu z obecnych na rynku

laboratoriw pomiarowych

świadczących takie usługi.

AM Technollogiies Pollska Sp.. z o..o.. – prowadzimy autoryzowan¹ sprzeda¿ i serwis urz¹dzeñ pomiarowych liderów w bran¿y zaawansowanych

technologii pomiarowych Agiillentt Technollogiies i Flluke//Hartt Sciienttiiffiic Posiadamy certificaty IISO i AQAP

Oferta Agilent Technologies to najwiêkszy wybór przyrz¹dów pomiarowych ogólnego zastosowania dla ma³ych, wysokich czêstotliwoœci i mikrofal,

oraz przyrz¹dów specjalizowanych dla telekomunikacji przewodowej i radiokomunikacji.

Oferta FLUKE/ Hart Scientific to precyzyjne urz¹dzenia do kalibracji i wzorcowania, oprogramowanie kalibracyjne oraz przyrz¹dy ogólnego

zastosowania i systemy zbierania danych.

Jeœli chcesz wiedzieæ wiêcej, zadzwoñ: tel. (22) 532 28 00, fax (22) 532 28 28, e-mail: info@amt.pl, www.amt.p l

Zachêcamy równie¿ do zapoznania siê z produktami wy¿ej wymienionych firm na stronach:

www.tm.agilent.com , http://www.fluke.com/calibrators/cal.asp , http://www.hartscientific.com/

Elektronik LISTOPAD 2004

RYNEK

RAPORT

-kontrolna spełniać musi wymaga-

nia metrologiczne, fabryczne, funk-

cjonalne, eksploatacyjne i bezpieczeństwa

własnego sprecyzowane w przyporządko-

wanych do nich obligatoryj-

nych Dyrektywach Europej-

skich. Konkretyzacja tych wy-

magań jest prezentowana

w odpowiednich normach na-

zywanych jako zharmonizo-

wane z poszczeglnymi dyrek-

tywami. Problematyką tą zarządzają eu-

ropejskie jednostki notyfikowane (w Polsce

przez PCA Î Polskie Centrum Akredyta-

cji), realizujące w swoich akredytowanych

laboratoriach procedury badawczo-wzor-

cujące aparatury pomiarowo-kontrolnej

wraz z jej finalną certyfikacją, potwier-

dzającą spełnienie zasadniczych wymagań

dla danego asortymentu przyrządw. Zna-

lezienie dobrego laboratorium wbrew po-

zorom nie jest łatwe, zwłaszcza gdy przy-

tronika z uwagi na tematykę pisma kon-

centruje się na zagadnieniach związanych

z pomiarami urządzeń elektronicznych, ale

i tak jest to dziedzina bardzo szeroka.

Oprcz typowych pomiarw laboratoryj-

nych, a więc napięcia, prądu

rezystancji, częstotliwości, na-

wet po poszerzeniu o pomiary

indukcyjności i pojemności

oraz bliską tematycznie tempe-

raturę, jakimi zajęliśmy się

w niniejszym opracowaniu,

okazuje się, że i tak to, co pozostało, sta-

nowi dość dużą część rynku. Pomiary urzą-

dzeń wysokiej częstotliwości i natężeń pl

elektromagnetycznych, mocy i innych pa-

rametrw energetycznych z konieczności

zostały więc wyłączone poza ten raport.

Okresowe wzorcowanie aparatury dla firm

posiadaj¹cych certyfikaty na systemy zarz¹dzania

jakoœci¹ jest obowi¹zkowe

rząd pomiarowy nie zalicza się do typo-

wego miernika podstawowych parametrw

obwodw elektrycznych. Rozpiętość do-

konywanych badań jest tak duża, jak sze-

roka jest gama dostępnej aparatury pomia-

rowej na rynku. Oczywiście raport Elek-

Tabela 1. Przegląd ofert laboratoriw wzorcowania aparatury pomiarowej. Zestawienie zostało przygotowane na podstawie nadesłanych do redakcji

ankiet. Firmy w tabeli umieszczono zgodnie z kolejnością napływania zgłoszeń do redakcji.

Elektronik LISTOPAD 2004

N owoczesna aparatura pomiarowo-

RAPORT

RYNEK

Okresowe wzorcowanie aparatury dla firm

posiadających certyfikaty na systemy za-

rządzania jakością jest obowiązkowe. Dla-

tego zainteresowanie dostępnymi na ryn-

ku usługami jest spore i należy oczeki-

wać, że rynek usług tego typu w przyszłości

będzie dalej rsł.

Wzorcowanie i kalibracja to zgodnie z de-

finicjami podawanymi w słowniku termi-

nologicznym synonimy, gdyż kalibracja to

ogł czynności służących wzorcowaniu

przyrządu pomiarowego. Z kolei wzorco-

waniem określa się zbir operacji, za po-

mocą ktrych ustala się, w określonych wa-

runkach, zależności między wartościami

wskazanymi przez przyrząd pomiarowy

lub układ pomiarowy, albo wartościami re-

prezentowanymi przez wzorzec miary lub

materiał odniesienia, a odpowiadającymi im

wartościami wielkości, realizowanymi przez

wzorzec odniesienia. Ciekawa jest rwnież

rżnica między adiustacją i regulacją. Re-

gulacja to adiustacja wykonywana za po-

mocą elementw dostępnych użytkowniko-

wi, a tę właściwą adiustację wykonuje się

z poziomu narzędzi serwisowych na etapie

produkcji lub serwisu wyrobu.

Terminy i pojêcia

Tematyka związana z wzorcowaniem

i kalibracją aparatury pomiarowej pełna jest

urzędowych pojęć i terminw, ktre dla osb

postronnych w pierwszych kontaktach mo-

gą okazać się nieco zagmatwane. Wiele

z nich jest elementem naukowej metrolo-

gii, a więc dziedziny, w ktrej nie każdy

elektronik czuje się specjalistą. Warto za-

tem krtko omwić podstawowe hasła, dzię-

ki czemu poruszanie się wgąszczu urzę-

dowych dokumentw będzie łatwiejsze.

Coraz częściej pojawia się rwnież ter-

min walidacji systemu kontrolno-pomiaro-

wego lub regulacyjnego. Jest to pojęcie okre-

ślające przydatność danego systemu do kon-

kretnych potrzeb klientw. Walidacja

Elektronik LISTOPAD 2004

RYNEK

RAPORT

liwe. Wiąże się to z opracowywaniem no-

wych coraz bardziej wyrafinowanych me-

tod diagnostycznych, jak rwnież z reali-

zacją pomiarw w przypadkach szumw

wielokrotnie wyższych w porwnaniu z sy-

gnałem mierzonym. W efekcie zadania me-

trologii sprowadzają się nie tylko do reali-

zacji pomiarw i oceny ich dokładności,

ale rwnież do opracowania narzędzi we-

ryfikujących przydatność praktyczną takich

systemw.

Spjność pomiarowa (ang. traceability

measuring) to z kolei właściwość wyniku

pomiaru polegająca na tym, że można go

porwnać z określonymi odniesieniami, na

ogł z wzorcami państwowymi lub mię-

dzynarodowymi, za pośrednictwem tzw.

nieprzerwanego łańcucha porwnań, z kt-

rych wszystkie badania mają określone

i znane niepewności. Spjność pomiaro-

wa, innymi słowy, określa zatem zdolność

laboratorium do przeprowadzania rzetelne-

go wzorcowania. Aby laboratorium mogło

zapewnić spjność przeprowadzanych ba-

dań i kontroli, przede wszystkim musi dys-

ponować wzorcowanym wyposażeniem

pomiarowym, to znaczy takim, dla ktre-

go zostały wystawione świadectwa wzor-

cowania.

systemu pomiarowego polega na przepro-

wadzeniu badań i koniecznych regulacji oraz

udokumentowaniu oceny przydatności.

Walidację wymusza dynamiczny rozwj

techniki, ktry przekłada się na tworzenie

nowych systemw i narzędzi pomiaro-

wych. Umożliwiają one realizację pomia-

rw rżnorodnych wielkości, ktre jeszcze

w niedawnym czasie wydawały się niemoż-

Wzorce

Wzorce odniesienia w laboratoriach po-

winny być kalibrowane w Głwnym Urzę-

dzie Miar lub akredytowanych laborato-

riach pomiarowych o najlepszych możli-

wościach pomiarowych. W przypadku,

gdy GUM albo inne akredytowane labo-

ratoria nie mogą zrealizować wzorcowa-

nia, na przykład wwczas, gdy dotyczy to

specyficznej aparatury pomiarowej, moż-

na skorzystać z odniesień do wzorcw

utrzymywanych w innych krajach przez

PTB (Niemcy), NPL (Wielka Brytania) lub

NIST (USA).

Tabela 1. c.d.

Elektronik LISTOPAD 2004

RAPORT

RYNEK

Tabela 2. Dane kontaktowe do firm wymienionych w tabeli 1 i tabeli 3

Laboratoria

Laboratorium pomiarowe i laboratorium

wzorcujące to ponownie dwa pojęcia, kt-

re są rwnoważne. Oprcz tych dwch ty-

pw placwek funkcjonuje jeszcze labora-

torium badawcze. Biorąc pod uwagę nor-

mę ISO/IEC 17025: 2000 określającą

áOglne wymagania dotyczące kompeten-

cji laboratoriw badawczych i wzorcują-

cychÑ można powiedzieć, że podział ten

związany jest z rozrżnieniem procesw ba-

dania i wzorcowania, jaki może mieć miej-

sce w każdym laboratorium. W zależności

od realizowanego zakresu działań labora-

toria mogą więc być badawczymi, wzor-

cującymi bądź badawczymi i wzorcujący-

mi jednocześnie. Podobnie wygląda kwe-

stia wydawanych dokumentw Î podsta-

wowym dla laboratorium wzorcującego

jest świadectwo wzorcowania. Do niedaw-

na wydawane były świadectwa uwierzytel-

nienia, ktre przewidywała nieaktualna już

ustawa áPrawo o miarachÑ. Dziś już nie

wydaje się świadectw uwierzytelnienia.

Świadectwo wzorcowania to dokument,

ktry potwierdza, że wskazania danego urzą-

dzenia są z jakąś znaną dokładnością po-

wiązane z wartością rzeczywistą wartości

mierzonej. Oprcz niego na rynku funkcjo-

nuje świadectwo sprawdzenia, ktre jest do-

kumentem potwierdzającym, że dane urzą-

dzenie zachowuje parametry podawane

przez producenta w jego specyfikacji Î de-

klarowanych parametrach technicznych.

W sensie formalnym, świadectwo wzorco-

Elektronik LISTOPAD 2004

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: