Wstrząs – zaburzenie metabolizmu komórkowego całego organizmu, które występuje na skutek niewystarczającej podaży tlenu w stosunku do zapotrzebowania komórek.
Definicja
Patofizjolgia
Rozpoznanie
Badania laboratoryjne
Leczenie
Hipowolemiczny na skutek zmniejszonej objętości płynów w krwiobiegu.
Przyczyna:
Krwotok, oparzenia, peritonitis,
Biegunka, wymioty, OZT
Zmniejszenie powrotu żylnego do serca, zmniejszenie rzutu serca spadek systemowego RR
Pobudzenie receptorów zatoki szyjnej zwiększenie aktywności układu współczulnego zmniejszenie przepływu krwi przez skórę narządy jamy brzusznej i mięśnie szkieletowe – centralizacja krążenia
Osocze przesuwa się z przestrzeni międzykomórkowej do naczyń co upośledza perfuzję na poziomie komórkowym
Niskie ciśnienie
Tachykardia
Tachypnoe
Skąpomocz
Chory niespokojny lub w stanie śpiączki
Skóra blada i chłodna
Zmniejszona temperatura ciała
Opóźnienie napływu kapilarnego
Nudności i wymioty
Gazometria – obecność kwasicy metabolicznej
Stężenie elektrolitów w surowicy – wzrost luki anionowej
LA= Na – (HCO3 +Cl)
Stężenie kwasu mlekowego – najbardziej czuły wskaźnik perfuzji
Stęzenie kreatyniny – ocena funkcji nerek
Hematokryt
Opanowanie krwotoku i przywrócenie prawidłowej objętości krwi w łożysku naczyniowym
Elektrolity – 3 ml na każdy ml utraconej krwi
Podawanie tlenu
Cewnik Foley’a monitorowanie funkcji nerek – diureza 50 ml/godzinę
Septyczny
Układowe zakażenie bakteryjne lub grzybicze
Wstrząs gorący – poszerzenie naczyń i niski opór obwodowy, skóra zaczerwieniona i sucha
Tachycardia, tachypnoe – wentylacja minutowa dwukrotnie przekracza wartość prawidłową uposledzenie metabolizmu komórkowego przez toksyny i substancje uwolnione w procesach septycznych
Wstrząs zimny –
Zniesienie różnicy ciśnienia onkotycznego, sód wapń i woda wnikają do cytoplazmy
Do postawienia rozpoznania konieczna jest interpretacja większej ilości parametrów klinicznych
Częste objawy:
Temperatura pow. 39 st. C
Dreszcze
Splątanie
Należy zbadać miejsce z którego rozwinął się wstrząs:
Płuca, nerki, drogi moczowe, żyły
Leukocytoza z przesunięciem obrazu krwinek w lewo
Hiperglikemia
Kwasica metaboliczna
Tromocytopenia
Obniżenie czynników krzepnięcia
1. opanowanie pierwotnego schorzenia
2. przywrócenie prawidłowej funkcji organów ważnych dla życia
Przy reanimacji konieczne jest zastosowanie respiratora i większego stężenia tlenu
Należy zastosować PEEP aby uzyskać 90% saturację krwi tętniczej
Kardiogenny
Indeks sercowy
<1,8l/min/m2
z wzrostem objętości końcowo rozkurczowej lewej komory
MIC
Zawał serca
Pęknięcie
Przegrody
Wady zastawek serca
Zaburzenia rytmu
Uraz
Odma wentylowa
Tamponada serca
Stłuczenie serca
Tachycardia
Poszerzenie żył szyjnych
W.K. jest następstwem nagłego zaburzenia funkcji serca dlatego objawy narastają dramatycznie szybko
Nad płucami: rzężenia, świsty
Dodatkowy trzeci ton (rytm cwałowy)
Odma wentylowa – brak szmeru pecherzykowego po stronie odmy
Wzrost OCŻ – powyżej 18 mm Hg
Spadek indeksu sercowego poniżej 1,8 l/min
Rtg klp – obrzęk płuc
Hipoksja
Wzrost stężenia mocznik i kreatyniny
Enzymy sercow
EKG
Rtg klp
Echo-serca
Zmniejszeni ilości płynów dożylnych
Wspomafanie niewydolnego serca
Leki zwiększające kurczliwość
Leki moczopędne
Leczenie przyczynowe: np. odbarczenie odmy, perikadiocenteza
Zastosowanie pulsacji wewnątrzaortalne
Neurogenny
Hipotensja w następstwie zaburzeń funkcji ośrodkowego układu nerwowego
Przede wszystkim jest następstwem uszkodzenia sympatycznego układu nerwowego
ariadna291