27 - 1994 - Joanna Chmielewska - Autobiografia 1 - Dziecinstwo.pdf
(
859 KB
)
Pobierz
JOANNA CHMIELEWSKA
JOANNA CHMIELEWSKA
AUTOBIOGRAFIA
tom I
Dzieciństwo
Postanowiłam napisać autobiografię
.
Zdaję sobie sprawę, że autobiografię należy pisać przed samą śmiercią, ale skąd, na
litość boską, mam wiedzieć, kiedy umrę? Egzystencja, jaką wiodę obecnie, bardzo
energicznie pcha mnie w kierunku grobu, i to różnymi drogami. Rozmaite inne osoby, w
mojej sytuacji, mieszkały w willach, względnie wygodnych apartamentach z domkiem
letniskowym na Mazurach czy gdzieś tam, może nad Lemanem, ale to przecież nie ja! Już w
odległym dzieciństwie Cyganka przepowiedziała mi, że nigdy nie będę bogata, i ta klątwa
spełnia się skrupulatnie, żeby ją piorun strzelił. Pomijając obowiązki rodzinne, nie ulega
kwestii, że dobiją mnie schody, na wszelki wypadek zatem wolę załatwić rzecz już teraz
.
Zasadnicze przyczyny tej krew w żyłach mrożącej decyzji są dwie
.
Primo: pytania p.t. Czytelników, docierające do mnie ustnie i na piśmie w ilościach
przekraczających ludzką miarę, w związku z czym, nie widząc innego wyjścia, zamierzam
odpowiedzieć na nie hurtem
.
Secundo: nie daj Boże, po opuszczeniu przeze mnie tego padołu, komuś mogłoby
wpaść do głowy napisanie mojej biografii i na tamtym świecie dowiedziałabym się, co autor
myślał, od czego mógłby mnie szlag trafić
.
Autobiografia będzie uczciwa. Mogę sobie na to pozwolić z tej racji, że nie mam za
sobą przestępstw, które należy ukryć po wieki wieków, amen. Kompromitacji owszem, dosyć
dużo, ale i tak nie stanowią one tajemnicy, więc co mi zależy. Zamierzam napisać samą
prawdę, całą prawdę i tylko prawdę, chociaż wiem doskonale, że i tak mi nikt nie uwierzy.
Jeśli z konieczności będę musiała coś zełgać, względnie pominąć, uprzedzę o tym jak
człowiek, a nie jak świnia
.
Konieczność zełgania może się pojawić w wypadku, jeśli tak zwane osoby
towarzyszące jeszcze żyją i brakuje im nieco poczucia humoru. Do sądu mnie wprawdzie nie
zaskarżą, ale mogą zatruć życie. Takich osób towarzyszących, ogólnie biorąc, jest dosyć dużo,
nie chowałam się bowiem na pustyni, ani też w dzikiej puszczy, tylko między ludźmi i
wszyscy wiedzą, co to znaczy. Gdyby ktoś zdecydował się wytoczyć mi sprawę sądową,
byłabym zachwycona, ale nadziei na to wielkich nie mam, bo wrogowie nie zrobią mi tej
przyjemności, a przyjaciele zapewne nie znajdą powodu. Chała zatem i na dodatkowe
atrakcje nie ma co liczyć. Chociaż, czy ja wiem, może…
?
No dobrze, o rany, zaraz zacznę, uważam jednak, że tych wstępnych wyjaśnień
powinnam udzielić. Ostrzegam, że utwór będzie ponury. Także niemoralny pod nietypowymi
względami. Duża część społeczeństwa przestanie ze mną rozmawiać, wola boska. Szczerze
mówiąc, najbardziej się boję własnych dzieci…
Faktem jest, że moja prababcia uciekła od swojej ciotki, hrabiny Ledóchowskiej. w
celu poślubienia mojego pradziadka, wywodzącego się z gorszej sfery. Sama nazywała się
Szpitalewska. Podobno, informacje te nie zostały przeze mnie sprawdzone, istniały trzy
siostry, po mężach Szpitalewska, Ledóchowska i Chmielewska, i od córki Szpitalewskiej w
prostej linii pochodzę
.
Podobno ktoś się wywodził z Ukrainy, ale nie udało mi się dotychczas stwierdzić, kto,
prababcia czy pradziadek. Może obydwoje, ale to chyba niemożliwe, bo pradziadek
rzeczywiście miał po przodkach posiadłość w Tończy, raczej od Ukrainy odległej, więc może
prababcia. Czarna była, to nie ulega wątpliwości, miała krucze włosy i czarne oczy, z
pokolenia na pokolenie przechodzące aż do mojej starszej wnuczki. Heleny Kurcewiczówny
pod innymi względami nie przypominała, wzrostem się od niej różniła i posturą, aczkolwiek
także była urodziwa. Jednostki, które znały ją osobiście, prababcię, nie Helenę, twierdzą, iż
miała mnóstwo uroku, wdzięku, bystrości i poczucia humoru. Nikt nie neguje, jakoby miała
również zły charakter i możliwe, że tę ostatnią cechę po niej właśnie odziedziczyłam
.
Z drugiej znów strony pradziadek nazywał się Wojtyra, Banderę to jakoby nieco
przypomina, zaznaczam, że wyłącznie brzmieniem, więc już w końcu sama nie wiem.
Szpitalewski na Ukrainie, a Wojtyra na Mazowszu…? Coś mi nie gra
.
Wracając do prababci, cała historia, opisana w Studniach przodków, jest prawdziwa.
Nie, przepraszam, nie cała, żadnych spadków nie było, a jeśli były, ja nic o tym nie wiem.
Natomiast istotnie, jeśli można wierzyć opowieściom rodzinnym, zaślubiona pradziadkowi
prababcia obraziła się śmiertelnie na widok posiadłości i odpracowała drugą ucieczkę. z
domu męża do domu mamusi, bo nowe włości nie przypadły jej do gustu. Mamusia prababci
była twarda, chyba te wszystkie baby w mojej rodzinie od pokoleń miały zły charakter, i
rzeczywiście odwiozła ją do Tończy z powrotem, rzekłszy owe pamiętne słowa: „Jakeś z nim
uciekła, to teraz z nim żyj!” Podobno odwiozła ją karetą, ale za to głowy nie dam. Pewne jest,
że nie pojazdem mechanicznym
.
Dalszy ciąg był już oglądany przez naocznych świadków, moją babkę, moją matkę i
moje ciotki. Prababcia, w ramach buntu, gospodarstwa domowego nie tknęła, zajęła się
ogrodem i miała do niego szczęśliwą rękę, po tym ogrodzie zaś naprawdę chodziła w czarnej
powłóczystej sukni, z białymi mankietami i białym kołnierzykiem, oraz w białych
rękawiczkach. Rosło jej wszystko jak dżungla po deszczu i faktem jest, że ogrodnik książąt
Radziwiłłów błagał ją o flance, szczepy i nasiona, bardzo możliwe, że istotnie klęcząc w
pobliżu studni. Z gruszy, przez prababcię wyhodowanej, w czasach współczesnych
przeszczepionej na działkę pracowniczą w Warszawie, osobiście spożywałam owoce i raz w
życiu jeszcze chciałabym zjeść taką gruszkę. Już ją diabli wzięli, więc nie ma o czym mówić
.
Dzieci prababcia urodziła czternaścioro, z czego wyżyło dziewięć sztuk. Szczegółów
zejścia pozostałych potomków nie znam i zapewne nigdy nie poznam, ale czasy śmiertelności
niemowląt sprzyjały, więc nie ma w tym nic dziwnego. Wśród dziewięciorga żywych, synów
ocalało siedmiu, a córek dwie. Różnica wieku, siłą rzeczy, istniała pomiędzy nimi znaczna i
spowodowało to potężny melanż rodzinny. Najmłodszy syn prababci był tylko o sześć lat
starszy od jej najstarszej wnuczki, w następnym pokoleniu zaś najstarsza prawnuczka urodziła
się zaledwie rok po którejś kolejnej wnuczce. Mój syn jest o sześć lat starszy od swojej
ciotecznej ciotki. Najstarszą prawnuczką byłam ja, a znacznie młodszych ode mnie wnuków
pojawiło się w ogóle zatrzęsienie, ale nie będę się ich czepiać
.
Jak na uczucia, jakie podobno prababcia żywiła do pradziadka, ilość dzieci wydaje się
zdumiewająca, ale może te uczucia żywiła niekonsekwentnie. Do końca życia nie przebaczyła
mu oszustwa. Kiedy uciekała od ciotki-hrabiny, bez wątpienia gorąco do tego nakłaniana,
zapewnił ją jakoby, iż zmian materialnych nie dozna, stanie się panią zasobnej posiadłości i
co najmniej dworu, jeśli nie pałacu, rzeczywistość zaś żywy kłam jego słowom zadała. Dóbr
konno objeżdżać nie było potrzeby, bez trudu dawały się obejść na piechotę, może nawet
kulejąc, budowla mieszkalna zaś składała się z izb czterech, trzech pokoi i jednej kuchni.
Możliwe w dodatku, że jeden pokój był zwyczajnym alkierzem, a wszystko razem na miano
pałacu nie zasługiwało w najmniejszym stopniu
.
Prababcia, przy licznych zaletach, musiała być zawzięta, bo w chwili śmierci
pradziadka dała wyraz niezadowoleniu. Ogłosiła mianowicie pogląd, iż przedwczesne
opuszczanie przezeń tego padołu jest karą boską za to, że ją tak oszukał, przy czym ogłosiła to
w słowach, których elementarny takt nie pozwala mi powtórzyć. Nie było mnie przy tym
zresztą i może rodzina coś przekręciła
.
Wszystkie dzieci prababci pozawierały związki małżeńskie, w stanie bezżennym nie
pozostało żadne, z domu rodzinnego zaś wynosiły się sukcesywnie, zdobywając rozmaite
zawody. Kiedy wyniosła się starsza z dwóch córek, pojęcia nie mam. obiło mi się tylko o
uszy, że pracowała w Warszawie w aptece. Była to moja babcia. W tej Warszawie też chyba
poznała Franciszka Knopackiego, mojego dziadka
.
Knopaccy wywodzili się z Woli Szydłowieckiej i tkwią tam nadal. Na gospodarstwie
pozostał brat mojego dziadka, dziadek zaś w bardzo młodym wieku przeniósł się do miasta i
ożenił z babcią. Był człowiekiem anielskiego serca i łagodnego charakteru, babcia zatem,
nieodrodna ‘Córka swojej matki, mogła mu ciosać kołki na głowie w ilościach dowolnych.
Zamieszkali na Młynarskiej, ale czasy to były dość skomplikowane, dziadek wdał się w ruchy
wyzwoleńcze, kamieni z łódzkiego bruku wprawdzie nie wyrywał, władzom carskim
jednakże zdołał się narazić, po czym za karę został zesłany do zaboru austriackiego, dokąd
babcia za nim pojechała. Szczęście, że nie na Sybir. Na Sybir udała się jej młodsza siostra
.
Była to historia wspominana i opowiadana w rodzinie przez całe lata. W ostatniej
chwili babcia dowiedziała się, że po schodach idą właśnie carscy żandarmi, a dziadek już
siedzi. Nic nie zdążyła zrobić, ale zachowała przytomność umysłu. Okazując władzy wielką
uprzejmość, podsunęła stołek pod tyłek kapitanowi, czy też sierżantowi, szarża faceta jakoś
zawsze była pomijana, może nosił po prostu miano przodownika,
sierżant-kapitan-przodownik był gruby i nieruchawy, chętnie usiadł i ze stołka kierował
rewizją, babcia zaś modliła się gorączkowo, żeby nie wpadło mu do łba przesunąć ów stołek
na inne miejsce. Ciężar mebla zainteresowałby go bez wątpienia. Stołek miał podnoszony
blat, wewnątrz głęboką skrytkę, a w skrytce znajdowała się cała broń, przechowywana przez
dziadka. Modlitwy zostały wysłuchane, sierżant-kapitan-przodownik całą rewizję
przesiedział, nie wykazując żadnych głupich chęci, nigdzie więcej nic nie było, dziadka zatem
zesłano nie na Sybir, tylko do Trzebini. W tej Trzebini w dwa miesiące później urodziła się
moja matka
.
Zesłanie trwało krótko, po dwóch latach mogli już chyba wrócić, bo druga córka
babci, Lucyna, urodziła się w Warszawie. Dziadek musiał znajdować się na wolności i przy
jej boku, bo słyszałem mnóstwo gadania, jak to babcia we wszystkich istotnych chwilach
życiowych rozpoczynała pranie, po czym dziadek to pranie wykańczał, ona bowiem leżała w
połogu. Nie wykańczał go przecież w tiurmie. Faktem jest, że moja babcia do prania żywiła
nieopanowaną namiętność i faktem jest, że przy praniu zastała ją pierwsza wojna światowa,
druga wojna światowa i powstanie warszawskie
.
Razem wziąwszy, babcia urodziła czworo dzieci, trzy córki i syna, ale syn zmarł w
niemowlęctwie, czego odżałować nie mogła, bo z całej siły, z całej duszy i z całego serca
chciała mieć chłopca. Trzy córki to była moja matka i dwie ciotki, Lucyna i Teresa.
Przyczyniały jej zgryzot i zatruwały życie, o czym posiadam już informacje dokładniejsze
.
Babcia była jednostką ogromnie czynną i ruchliwą, pełną energii, w domu kamieniem
nie siedziała, wychodziła, robiła zakupy, spotykała się z ludźmi, możliwe, że sytuacja
Plik z chomika:
zsniewiadow
Inne pliki z tego folderu:
58 - 2006 - Joanna Chmielewska - Autobiografia 6 - Stare prochno.pdf
(859 KB)
49 - 2001 - Joanna Chmielewska - Jak wytrzymac ze soba nawzajem.pdf
(365 KB)
47 - 2000 - Joanna Chmielewska - Ksiazka poniekad kucharska .pdf
(1744 KB)
46 - 2000 - Joanna Chmielewska - Autobiografia 5 - Wieczna mlodosc. Aneks do wszystkich pozostalych.pdf
(859 KB)
35 - 1996 - Joanna Chmielewska - Jak wytrzymac z mezczyzna.pdf
(770 KB)
Inne foldery tego chomika:
Chmielewska
Chmielewska(1)
konwersja pps
PODKŁADY -RELIGIJNE
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin