Ocena budowy aparatu artykulacyjnego
Oceniana część aparatu mowy
Cechy podlegające ocenie
Uwagi dotyczące nieprawidłowości
jama ustna
wargi
symetria: symetryczne, niesymetryczne
wielkość: w normie, przerośnięte
napięcie: wiotkie, napięte, w normie
długość: wąskie, małe, w normie
powierzchnia: pęknięcia, szwy, blizny, rozszczep, wcięcia, przetoki, bez zmian
język
wielkość: makroglosja, mikroglosja, w normie
symetria (patrzymy na linię środkową języka): symetryczny, niesymetryczny
obecność rowka językowego: jest, brak
powierzchnia: język geograficzny, pofałdowany, z bruzdami, jednolity
długość: długi, krótki, w normie
wędzidełko: odpowiednio długie, ankyloglosja lekka, ankyloglosja znaczna
zgryz oraz
zęby
zgryz: prawidłowy, tyłozgryz, przodozgryz, zgryz krzyżowy, otwarty, otwarty boczny, głęboki, przewieszony
ustawienie koron: retruzja (wychylenie górnych zębów przednich do wewnątrz jamy ustnej), protruzja (wychylenie górnych zębów przednich na zewnątrz jamy ustnej)
diastema: jest, nie ma
próchnica: jest, nie ma
ustawienie zębów: luźno, ciasno, stłoczenia, rotacje zębów
uzębienie: pełne, braki w uzębieniu, zęby w trakcie wymiany
jama nosowa
budowa nosa
budowa: prawidłowa, blizny, garby na nosie, symetryczny, niesymetryczny
skrzydełka: symetryczne, niesymetryczne
wygląd słupka nosa – bez zmian
przegroda nosa(sprawdzamy podnosząc czubek nosa): prosta, skrzywiona
drożność nosa
drożny, niedrożny (sprawdzamy prosząc dziecko by wydmuchało powietrze każdą dziurką oddzielnie)
niepełna drożność na skutek kataru
jama gardłowa
migdałki podniebienne
w normie, przerośnięte
podniebienie twarde
powierzchnia: gładka, rozszczepy, przetoki, blizny,
wysklepienie: łagodne, wysokie, gotyckie (wąskie i wysokie)
podniebienie miękkie
długość: 1/3 całości podniebienia, skrócone
powierzchnia: gładka, blizny, przetoki, rozszczepy (rozszczep podśluzówkowy), niepełna ciągłość
rozszczep języczka
żuchwa
wielkość: mała, wielka, w normie
ruchomość żuchwy: ruchy okrągłe podczas żucia – tak, nie
napięcie mięśnia żuchwowego: jest, brak
przemieszczenie: tak, nie
Ocena sprawności aparatu artykulacyjnego
Części aparatu mowy
Ocena
sprawności*
Przykłady zadań/ćwiczeń
3
język w grot i w łyżeczkę
opuszczanie języka na brodę i podnoszenie do nosa
kierowanie czubka języka do kącików ust
unoszenie języka do podniebienia
kląskanie
oblizywanie warg
2
przyklejanie języka do podniebienia
język w koci grzbiet
liczenie zębów językiem
zaciskanie warg, „strzelanie” z warg
ściąganie i rozciąganie warg (uśmiech-dzióbek)
rybka z ust (zęby złączone)
cmokanie
pękanie balonika
opuszczanie żuchwy
ziewanie
kaszel
wypowiadanie [a] staccato
* Przy ocenianiu sprawności poszczególnych elementów aparatu mowy posługujemy się poniższą skalą ocen sprawności:
...
kordistoska