Neurologia
W3: Zawroty głowy
Choroba Meniere’a
Napadowe silne zawroty głowy, z wymiotami szumem niedosłuchowym – w wyniku gromadzenia się endolimfy w błędniku błoniastym.
Napad trwa nawet do kilku dni, towarzyszy mu oczopląs.
Rozpoznanie: obraz kliniczny, głuchota ślimakowa.
Leczenie: Torecan, prometazyna, sulpiryd, leki odwadniające, betahistyna
Zapalenie nerwu przedsionkowego
Etiopatogeneza: wirusowa
Nagłe wystąpienie dolegliwości, po infekcji, z towarzyszącymi nudnościami i wymiotami, czasem oczopląsem przebieg pomyślny.
Leczenie objawowe.
Łagodne położeniowe bóle głowy.
Napadowe bóle głowy wyzwalane pozycją ciała, towarzysza objawy lękowe.
Etiopatogeneza niejasna.
Postępowanie brak skutecznej metody leczenia.
Szyjne zawroty głowy
Przyczyny: zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego, ucisk tt kręgowych, także zaburzenia krążenia w układzie tętniczym kręgowo – podstawnym na tle miażdżycy i nadciśnienia, czy pourazowe
Postępowanie kompleksowe.
Psychogenne zawroty głowy.
Przyczyna: nerwica i depresja.
Obraz kliniczny, rozpoznanie i leczenie.
Zaburzenia snu.
Bezsenność (insomnia) ok. 35%, narasta z wiekiem:
1.Trudności w zasypianiu
2.Częste budzenie się
3.Zbyt wczesne budzenie
4.Upośledzenie jakości snu
Przyczyny bezsenności:
- niewłaściwa higiena snu - czynniki psychoemocjonalne - nerwice
- zaburzenia psychiczne - czynniki organiczne układu nerwowego - alkohol
- somatyczne - fizjologiczne - psychologiczne
- psychiatryczne - farmakologiczne
Narkolepsja:
Nadmierna senność z katapleksją
Etiopatogeneza nieznana, rodzinne występowanie
Obraz kliniczny: (tetrada objawów)
1.Senność narkoleptyczna
2.Katapleksja zwiotczenie mięśni przy zachowanej przytomności
3.Porażenie senne
4.Omany przydenne
Leczenie: leki stymulujące, imipramina, propranolol, lewodopa.
Rokowanie niepewne.
W: Urazy czaszkowo – mózgowe
Żaden uraz nie jest tak łagodny, aby go całkowicie lekceważyć, ani żaden tak ciężki, aby tracić wszelką nadzieję. < Hipokrates>
Tradycyjny podział urazów czaszkowo – mózgowych:
- wstrząśnienie mózgu
- stłuczenie
- zranienie
- ucisk mózgu w postaci krwiaków
- obrzęk
Scale AIS – Abberviateted Injury Scale – 0 – 6
Podział ze względu na mechanizm pourazowych uszkodzeń:
1.Pierwotne – wstrząśnienie i stłuczenie mózgu
2.Wtórne – krawienie śródczaszkowe, obrzęk mózgu i jego powikłanie, pourazowe zakażenie wewnątrzczaszkowe
Urazy czaszkowo – mózgowe nie są jedynym uszkodzeniem, najczęściej mamy do czynienia z urazami mnogimi.
Następstwa zamkniętych urazów czaszkowo – mózgowych – bezpośrednie
- urazy czaszki bez uszkodzenia mózgu
- stłuczenie mózgu
- obrzęk i przekrwienie mózgu
- krwawienie śródczaszkowe: krwiak nadtwardówkowy, podtwardówkowy, śródmózgowi, podpajęczynówkowy
- pourazowe podciśnienie śródczaszkowe
- wodniak podtwardówkowy
- wyciek płynu mózgowo – rdzeniowego
- porażenie nerwów czaszkowych
- wytrzeszcz tętnicy oka
- pourazowy zakrzep tętnic mózgowych lub zewnątrzmózgowych
- zakażenie pourazowe
- psychozy pourazowe
Następstwa zamkniętych urazów czaszkowo – mózgowych – odległe:
- pourazowy zespół podmiotowy tj. subiektywny (zespół powstrząsowy, nerwica pourazowa)
- encefalopatia pourazowa – encefalopatia prosta, zespół przedsionkowy, padaczka pourazowa, zespół otępienny, charakteropatia pourazowa, zespół, parkinsonowski
- inne rzadkie zespoły – zespół rzekomoguzowy, wodogłowie komunikujące
Uraz zamknięty czaszki bez uszkodzenia mózgu.
Definicja: obrażennia powłok zewnętrznych
Obraz kliniczny: otarcie naskórka, zranienia, ból, uszkodzenia, bez utraty przytomności, bez objawów neurologicznych.
Rozpoznanie: rtg czaszki, obserwacja, ryzyko powikłań 1:10000, przy złamaniu czaszki 1:100
Postępowanie: surowica p/tężcowa, środki p/bólowe
Rokowanie: bóle głowy, parastezja
Wstrząśnienie mózgu
Definicja: przejściowe pourazowe zaburzenia czynności mózgu, zwłaszcza pnia.
Obraz kliniczny: krótkotrwała utrata przytomności, wymioty, bóle i zawroty głowy, niepamięć wsteczna, stan pomroczny:
1.Lekkie: utrata przytomności, niepamięć wsteczna, krótkotrwała do 15 minut, wskaźnik GCS 15
2.Średnio ciężkie: utrata przytomności powyżej 15 minut GCS 14
3.Ciężkie: utrata przytomności i niepamięć wsteczna do 6h GCS 13 – 14
Patogeneza: najpewniej na skutek uderzenia pnia mózgu o podstawę czaszki – przejściowe zaburzenia ośrodków autonomicznych i tworu siatkowatego.
Rozpoznanie: objawy i brak zmian w badaniu neurologicznym wskazana obserwacja, CT
Postępowanie: hospitalizacja, CT, leżenie, bez podawania płynów
Stłuczenie mózgu:
Definicja: urazowe uszkodzenie tkanek mózgu w postaci zranienia, rozerwania i większych krwawień z objawami ogniskowymi i zaburzeniami świadomości
Obraz kliniczny dwa zespoły kliniczne:
1.Stłuczenie półkul ( AIS = 2 – 4, GCS = 5 – 8) objawy ogniskowe, niedowłady, zaburzenia mowy, ataksje, utrata węchu, zaburzenia wzroku, objawy piramidowe, utrata przytomności nie dłużej niż 6 godzin
2. Stłuczenie pnia mózgu (AIS = 4 – 5, GCS = 3 – 6)głęboka i długotrwała utrata przytomności z objawami neurologicznymi uszkodzenia pnia, objaw Babińskiego obustronnie, zniesienie odruchów, zaburzenia autonomiczne.
Rozpoznanie: obraz kliniczny i CT
Postępowanie leczenie zachowawcze.
Rokowanie: mogą nastąpić trwałe następstwa – encefalopatia, padaczka, otępienie
Pourazowe przekrwienie i obrzęk mózgu.
Definicja: wtórne następstwa urazu czaszkowo – mózgowego z zaburzeniami świadomości i objawami ogniskowymi.
Obraz kliniczny: w kilka godzin po urazie, klinicznie nawet po kilku dniach, narastające bóle głowy, wymioty, apatia, senność zwolnienie tętna.
Rozpoznanie: CT, MRI
Postępowanie: ułożenie z uniesioną głową, utrzymanie RR skurczowego 160 – 100 mmHg, wyrównanie zaburzeń elektrolitowych, hyperwentylacja, leki odwadniające.
Krwiak nadtwardówkowy.
Definicja: powikłanie ciężkich urazów, gromadzenie krwii w przestrzeni nadoponowej, zazwyczaj ma miejsce złamanie kości czaszki ( między kością a oponą twardą)
Obraz kliniczny: po ustąpieniu wstrząsu świadomość wraca, po czym zaczynają narastać bóle głowy, zaburzenia świadomości, objawy ogniskowe, niedowłady, źrenica poszerza się po stronie krwiaka, wklinowanie – zgon
Rozpoznanie: CT, angiografia
Postępowanie: natychmiastowy zabieg chirurgiczny – trepanacja i opróżnienie krwiaka
Krwiak podtwardówkowy.
Definicja: nagromadzenie krwi między opona twardą a pajęczynówką.
Obraz kliniczny: krwiak ostry obraz jak w nadtwardówkowym, przewlekły obraz narasta powoli ból głowy, objawy wzmożonego ciśnienia śródczaszkowego, wymioty, zwolnienie tętna, tarcza zastoinowa, senność, zaburzenia świadomości, objawy ogniskowe, rozszerzenie źrenicy po stronie krwiaka – wgłobienie, objawy oponowe.
Rozpoznanie: CT lub MRI
Postępowanie: leczenie operacyjne lub zachowawcze.
Pourazowy zespól podmiotowy.
Definicja: nerwica pourazowa, cerebrastenia pourazowa, zespół powstrząsowy, pourazowa dystonia wegetatywna, zespół podmiotowy z encefalopatia + choroba pourazowa lub pourazowy zespół mózgowy.
Obraz kliniczny: bóle, zawroty głowy, drażliwość, bezsenność, trudność w koncentracji, objawy nerwicy neurastenicznej – chwiejność neurowegetatywna ( drżenie powiek, palców, potliwość, symetryczne wzmożenie odruchów głębokich)
Rozpoznanie: spłaszczenie opisu eeg
Leczenie: leki uspokajające, psychoterapia, leczenie objawowe.
Encefalopatia pourazowa.
Definicja: ciężkie urazy czaszkowo – mózgowe powodują trwałe uszkodzenie tkanek mózgu.
Obraz kliniczny: objawy ogniskowe, utrwalone zmiany w eeg, objawy zespołu psychoorganicznego, bóle głowy, padaczka pourazowa, zespól parkinsonowski, otępienie, objawy psychiatryczne
Rozpoznanie: obraz kliniczny, CT
Postępowanie: leczenie objawowe, środki uspokajające.
magdasenwicka