Program PSL (cyt. za: Program i statut PSL, Biblioteka Ruchu Ludowego, nr l, Warszawa 1946, s. 33-36) 3) PSL na stałe i bez zastrzeżeń może uczestniczyć tylko w czadach ludowych, w sposób konstytucyjny i na podstawie nie sfałszowanej woli ludu powołanych. Następnie PSL słusznie domaga się, ażeby współudział chłopów w odpowiedzialności za państwo był współmierny z ich znaczeniem społecznym, gospodarczym i moralnym w życiu narodu. ~...~ 5) Wchodzimy do obozu demokracji z wyraźnym ideowo-społecznym obliczem. Nasza ideologia głosi: a) wielka jest cena pracy rolnika pracy wolnej sa- fpas""° cooz.~.. modzielne i twórcze . D żeniom inn ch, ażeb raca każde o człowieka, lako w zwolona od uciskuyi p z ' g I Y Y Y wtc.pr.ma.~ MIkOf·I~Yk o OtosowanW ludowym 1 :ay.UnLMacn 0nla .J.....,~ sku, była źródłem szczęścia i radości - podajemy · ° ~"~ "~`~"~ ~ = -w: ser bratnia dłoń; ~" -~ '"""" ~ ~,'-~....- ..- i _ _ .~..,..,~. -.....~. ~...._~. . , `~ b) wierzymy w moralne siły człowieka, w jego zdoi ~~"""' W: 'ź .,. ~ ~ cd ność do wzajemnej pomocy i współdziałania i uważa- _ my to za główny czynnik rozwoju społecznego. '~'""" ""`~"'~ Toteż wyznajemy wielkie idee chrystianizmu, na któ- ~ ~(~d8~ tych chcemy oprzeć odrodzenie moralne społeczeń- ""`~'~~ ~ ra.,. .w.. w.~'C, ·~ ~,"~" stwa. '"~ · ^° 6) Demokracja - realizujec swoje zasady w eolity- _ ~~;,~ ce, w organizacjach społecznych, gospodarce i kultu rze - nie może się wyrzekać uzyskanych przez lud w krwawych walkach zdobyczy politycznych. Pełnej wolności człowieka w życiu prywatnym i publicznym nie wyrzekniemy się za żadna cenę! Uważamy, że wojna powinna była całkowicie pogrzebać wzory totalistycznych czadów. Państwo w żadnym wypadku nie może dławić swobód obywateli, lecz musi ich pożytkowi i rozwojowi jak najlepiej służyć. Pierwsza strona dziennika PSL "Gazeta Ludowa" z 26 czerwca 1946 r., przed referendum 273 Nie możemy nigdy dopuścić do tego, aby powróciły sanacyjne czasy, kiedy wyrocznia i stróżem prawowierności obywatelskiej była "granatowa policja". 7) Jedyne wyjście z okresu przełomowego odrodzonej Polski widzimy w przeprowadzeniu całkowicie swobodnych i demokratycznych wyborów do przyszłego sejmu. Wybory te musza odbyć się zgodnie z Konstytucja Marcowa z 1921 roku oraz ordynacja wyborcza, z jej zasadami zgodna. Przyszły sejm winien być sejmem konstytucyjnym, który uchwali nowa konstytucję Polski Ludowej, gwarantujaca demokratyczno-republikański ustrój państwa. W tym ustroju tylko wola narodu może być źródłem wszelkich praw, a sejm jako wierne zwierciadło tej woli - musi być wybierany bez jakiegokolwiek nacisku w wyborach powszechnych, tajnych, bezpośrednich, równych i proporcjonalnych. 8) Dokonane fakty przebudowy ustroju społeczno-gospodarczego cofnięte być nie moga. Ani ziemia nie wróci do obszarników, ani przemysł do fabrykantów, ani też banki do bankierów. Upaństwowienie czy inne formy uspołecznienia musza mieć określone granice i nie moga unicestwiać inicjatywy prywatnej, tak niezbędnej przy odbudowie kraju i w ożywieniu wytwórczości. Gospodarka państwowa nie może się przeradzać w wybujały kapitalizm państwowy, który Państwu dawałby tylko pozorne oznaki siły, a warstwom pracujacym mógłby zagrażać podobna nędza, jak w ustroju kapitalistycznym. Zadamy przebudowy społecznej, która by realizowała skutecznie zasadę wolności od nędzy. [...] 1 1 ) Nie zapomnimy nigdy, że o całkowitej klęsce Niemiec, a przeto i naszym wyzwoleniu zdecydowały potężne siły zbrojne sprcymierzonych demokracji, z którymi pragniemy utrwalać zwiazki prcyjaźni i pokojowej współpracy. Przede wszystkim z sasiedzkim Zwiazkiem Radzieckim chcemy ugruntować i utrwalić zawarte przymierze. Uprzedzenia, spory i zatargi przeszłości chcemy usunać, ażeby mogła zapanować atmosfera wzajemnej przyjaźni i trwałego współdziałania. Dawne przymierze z W. Brytania i Francja, potwierdzone w czasie wojny pieczęcie krwi, chcemy utrzymać i dostosować do warunków pokojowej współpracy. Ze Stanami Zjednoczonymi A. P. łacza nas od dawna serdeczne zwiqzki przyjaźni. Pragniemy je nadal rozwinać w stałe współdziałanie dla krzewienia i ugruntowywania nigdy nie zapomnianych "Czterech Wolności", ogłoszonych dla ludzkości przez wielkiego Prezydenta Franklina Roosevelta. [...]
adrian2401