Cook Robin-Marker.pdf

Robin Cook

Marker

(Marker)

przełożył Norbert Radomski

Dla Jean i Camerona za wszystko, co dla mnie znaczą Chciałbym podziękować swojej uc-

zelni – Wydziałowi Lekarskiemu Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku. Studiowanie tam

było dla mnie zaszczytem i przywilejem. Zarówno moje życie zawodowe, jak i kariera pisarska

opierają się w znacznym stopniu na fundamencie wiedzy i doświadczenia, jakie zdobyłem w tej

instytucji.

R. C.

Prolog

Drugiego lutego przed świtem padająca nieprzerwanie zimna mżawka skrapiała betonowe

iglice Nowego Jorku, spowijając je gęstą, sinoróżową mgłą. Jeśli nie liczyć kilku stłumionych

syren, miasto, które nigdy nie zapada w sen, pogrążone było we względnej martwocie. Jednak

dokładnie o trzeciej siedemnaście po przeciwnych stronach Central Parku zaszły dwa niemal

równoczesne, nie powiązane ze sobą, ale zasadniczo podobne wydarzenia, które – jak miało się

okazać – były w tragiczny sposób splecione. Jedno z nich rozegrało się na poziomie komór-

kowym, drugie na poziomie molekularnym. Choć biologiczne skutki tych wydarzeń były

całkowicie odmienne, same wydarzenia zrządzeniem losu niespełna dwa miesiące później do-

prowadziły swych sprawców – obcych sobie ludzi – do brutalnego starcia.

Zdarzenie na poziomie komórkowym nastąpiło w momencie intensywnej rozkoszy i pole-

gało na gwałtownym wstrzyknięciu do pochwy nieco ponad dwustu pięćdziesięciu milionów

plemników. Niczym gromada niecierpliwych maratończyków, plemniki błyskawicznie zmobili-

zowały się, sięgnęły do swych zasobów energii i rozpoczęły prawdziwie herkulesowy wyścig ze

śmiercią: wyczerpujący i niebezpieczny bieg, który wygrać mógł tylko jeden z nich, skazując

pozostałe na krótki i frustrująco jałowy żywot.

Najpierw musiały przedrzeć się przez czop śluzowy tarasujący dostęp do obkurczonej jamy

macicy. Mimo tej potężnej zapory plemniki szybko zatriumfowały, choć było to pyrrusowe zwy-

cięstwo. Dziesiątki milionów gamet z pierwszej fali zginęły w akcie samopoświęcenia, by uwol-

nić zawarte w nich enzymy mające otworzyć przejście dla innych.

Następnym sprawdzianem dla tej hordy maleńkich istot było przebycie olbrzymiej

przestrzeni macicy, wyczyn porównywalny pod względem dystansu i niebezpieczeństw

z wysiłkiem małej rybki przemierzającej wzdłuż Wielką Rafę Koralową. Ale nawet ta pozornie

nieprzekraczalna przeszkoda została pokonana, gdy kilka tysięcy krzepkich plemników

szczęśliwie zdołało dotrzeć do ujść jajowodów, pozostawiając za sobą trupy setek milionów

pechowców.

Jednak nie był to jeszcze koniec ich trudów. Wśród falujących fałd nabłonka szczęśliwcy,

którzy traﬁli do właściwego jajowodu, przyspieszyli bieg pod wpływem chemicznych bodźców

płynu z pękniętego pęcherzyka Graafa. Gdzieś przed nimi, za dwunastoma centymetrami

krętego, zdradliwego tunelu, znajdował się ich Święty Graal, świeżo uwolniona komórka jajowa

spowita obłokiem chroniących ją osłon.

Napędzana coraz mocniej nieodpartą siłą chemotaksji, część męskich gamet dokonała rzeczy

pozornie niemożliwej i otoczyła swój cel. Pozostało ich już niespełna sto, wyczerpanych długą

podróżą i ucieczką przed drapieżnymi makrofagami, które unicestwiły wielu ich braci, a liczba ta

malała wciąż w szybkim tempie. Niedobitki w ostatnim zrywie zwaliły się na nieszczęsną hap-

loidalną komórkę jajową.

Po zaledwie godzinie i dwudziestu pięciu minutach zwycięski plemnik ostatnim rozpac-

zliwym ruchem witki rzucił się na osłony otaczające jajo. Gorączkowo przedzierał się przez

warstwę komórek ziarnistych, by dotknąć swym czapeczkowatym akrosomem grubej osłonki

przejrzystej i doprowadzić do fuzji. W tym momencie wyścig dobiegł końca. Ostatecznym,

przedśmiertnym czynem zwycięskiego plemnika było wstrzyknięcie do wnętrza komórki jajowej

materiału jądrowego, wskutek czego powstało męskie przedjądrze.

Pozostałych szesnaście plemników, które dotarły do komórki jajowej parę sekund po zwy-

cięzcy, przekonało się, że nie są w stanie przylgnąć do zmodyﬁkowanej osłonki przejrzystej. Ich

zasoby energii były na wyczerpaniu i wkrótce ich witki zamarły. Nie było innego miejsca. Wszy-

scy przegrani zostali wychwyceni, wchłonięci i usunięci z organizmu przez śmiercionośne mak-

rofagi.

Tymczasem wewnątrz zapłodnionej komórki jajowej męskie i żeńskie przedjądrza

wędrowały ku sobie. Gdy ich otoczki uległy rozpadowi, zawartość obu połączyła się, tworząc

wymagany dla ludzkiej komórki zestaw czterdziestu sześciu chromosomów. Jajo przekształciło

się w zygotę. W ciągu następnej doby uległo podziałowi w procesie zwanym bruzdkowaniem,

pierwszym z sekwencji wydarzeń, która po dwudziestu dniach miała doprowadzić do powstania

zarodka. Zaczęło się życie.

Niemal równoczesne zdarzenie na poziomie molekularnym również wiązało się ze

wstrzyknięciem. W tym przypadku do jednej z obwodowych żył przedramienia wprowadzono

przeszło bilion cząsteczek zwyczajnej soli, zwanej chlorkiem potasu, rozpuszczonej

w niewielkiej ilości wody destylowanej. Efekt był niemal natychmiastowy. Jony potasu przeni-

knęły na zasadzie biernej dyfuzji do wnętrza komórek wyściełających żyłę, zaburzając równow-

agę elektrolityczną niezbędną dla ich życia i funkcjonowania. Znajdujące się między komórkami

delikatne zakończenia nerwowe pospiesznie wysłały do mózgu pilne sygnały bólu, ostrzegając

o nadciągającej katastroﬁe.

Parę sekund później jony potasu dopłynęły głównymi żyłami do serca, skąd każdy skurcz

wyrzucał je do rozgałęzionego drzewa tętnic. Choć coraz bardziej rozcieńczały się w osoczu, ich

stężenie wciąż pozostawało zabójcze. Szczególnie zagrożone były wyspecjalizowane komórki

odpowiedzialne za inicjowanie uderzeń serca, komórki pnia mózgu sterujące oddechem oraz

przenoszące sygnały neurony i wrzeciona mięśniowe. Już wkrótce wszystkie one odczuły

niekorzystny wpływ potasu. Częstość akcji serca spadła gwałtownie, a jego skurcze osłabły. Od-

dech stał się płytki, a natlenienie krwi niewystarczające. Kilka chwil później serce zatrzymało

się, zapoczątkowując proces obumierania komórek w całym organizmie oraz śmierć kliniczną.

Życie się zakończyło. Ostatnim ciosem było wysączenie się potasu zawartego w umierających

komórkach do nie funkcjonującego już układu krążenia, co skutecznie zamaskowało

wstrzykniętą śmiertelną dawkę.

Rozdział 1

Odgłos kapania był regularny jak metronom. Gdzieś na schodach pożarowych krople wody,

zasilane nieustannym deszczem, rozpryskiwały się o metalową powierzchnię. W pogrążonym

w ciszy mieszkaniu Jacka Stapletona dźwięk ten wydawał się Laurie Montgomery głośny nic-

zym gong, i to do tego stopnia, że krzywiła się w oczekiwaniu na każde kolejne plaśnięcie. Przez

długie godziny jedyną konkurencją dla deszczu były włączająca się i wyłączająca sprężarka

lodówki, syczenie i stukot kaloryfera oraz, od czasu do czasu, odległa syrena lub klakson,

odgłosy tak typowe dla Nowego Jorku, że ludzie podświadomie je ignorowali. Ale Laurie nie

należała do tych szczęściarzy. Po trzech godzinach przewracania się z boku na bok była przeczu-

lona na każdy dźwięk w swoim otoczeniu.

Obróciła się jeszcze raz i otworzyła oczy. W anemicznym świetle przesączającym się przez

skraj rolety mogła dokładniej przyjrzeć się pustemu i raczej ponuremu mieszkaniu Jacka.

Powodem, dla którego mieszkali właśnie tu, a nie u niej, była wielkość jej sypialni. Pokój był tak

maleńki, że mieściło się tam tylko pojedyncze łóżko, wskutek czego wspólne sypianie

nastręczało pewien problem. Poza tym Jack nie chciał się oddalać od swego ukochanego osied-

lowego boiska do koszykówki.

Laurie zerknęła na radio z budzikiem. W miarę jak cyfry na wyświetlaczu rosły nieubłaga-

nie, ogarniał ją coraz większy gniew. Wiedziała z doświadczenia, że przeleżawszy bezsennie

większą część nocy, w pracy będzie tego dnia do niczego. Zastanawiała się, jak na Boga, udało

jej się przebrnąć przez studia medyczne i staż, kiedy to niewyspanie było na porządku dziennym.

Coś mówiło jej jednak, że jej złość nie wynika jedynie z kłopotów z zaśnięciem. Podejrzewała,

że tak naprawdę właśnie owa złość nie daje jej zasnąć.

Był środek nocy, kiedy Jack niechcący przypomniał jej o zbliżających się urodzinach, py-

tając, czy chce uczcić je w jakiś szczególny sposób. Wiedziała, że było to niewinne pytanie, za-

dane tuż po miłosnych rozkoszach, niemniej zburzyło ono jej wymyślny mechanizm obronny

polegający na życiu z dnia na dzień, by uniknąć rozmyślania o przyszłości. Choć wydawało się

to niewiarygodne, już niedługo miała skończyć czterdzieści trzy lata. Gdzieś około trzydziestego

piątego roku życia zaczęła rozumieć frazes o tykającym zegarze reprodukcyjnym – a teraz

włączył się jej alarm.

Westchnęła mimo woli. Przez ostatnie godziny dumała samotnie nad towarzyskim bagnem,

w jakim ugrzęzła. Jeśli chodziło o jej życie osobiste, już od szkoły średniej sprawy nie układały

się jak należy. Jack, sądząc po jego odprężonej sylwetce i odgłosach błogiego snu, był zadowol-

ony ze stanu rzeczy, co w jej oczach jedynie pogarszało sytuację. Chciała rodziny. Zawsze,

nawet jako szalona dwudziesto – i trzydziestolatka, była pewna, że któregoś dnia ją założy,

a tymczasem w wieku niemal czterdziestu trzech lat mieszkała w obskurnej norze w podłej

dzielnicy Nowego Jorku z mężczyzną, który nie potraﬁł się zdecydować co do małżeństwa

i dzieci.

Znowu westchnęła. Do tej pory świadomie starała się nie drażnić Jacka, ale obecnie nie ob-

chodziło jej to. Postanowiła, że spróbuje porozmawiać z nim jeszcze raz, choć wiedziała, że jest

to temat, którego z rozmysłem unika. Ale tym razem zamierzała być twarda. Ostatecznie, dlac-

zego miała się zgadzać na żałosne życie w mieszkaniu stosownym raczej dla pary klepiących

biedę studentów niż dla dyplomowanych patologów sądowych, jakimi oboje byli, i na związek,

w którym wszelkie wzmianki o małżeństwie i dzieciach były zakazane na mocy jednostronnej

decyzji?

Jednak nie wszystko przedstawiało się w tak czarnych barwach. Jeśli chodzi o życie zawo-

dowe, sprawy nie mogłyby układać się lepiej. Uwielbiała pracę patologa w Biurze Głównego

Inspektora Zakładu Medycyny Sądowej dla Miasta Nowy Jork, gdzie była zatrudniona od trzy-

nastu lat, i cieszyła się, że może dzielić to doświadczenie z kimś takim jak Jack. Oboje wysoko

cenili wyzwania intelektualne, jakie zapewniała patologia sądowa; każdego dnia uczyli się cze-

goś nowego. Oboje też podobnie zapatrywali się na wiele spraw: jednakowo nie znosili miernoty

i żywili jednakową odrazę do politycznych wymogów związanych z przynależnością do biurok-

racji. Ale choć tak znakomicie dogadywali się na płaszczyźnie zawodowej, Laurie nie rekom-

pensowało to coraz silniejszego pragnienia posiadania rodziny.

Jack poruszył się nagłe. Obrócił się na plecy, dłonie splótł na piersiach. Laurie spojrzała na

niego, pogrążonego we śnie. Jej zdaniem był przystojnym mężczyzną. Miał krótko ostrzyżone,

siwiejące jasnobrązowe włosy, krzaczaste brwi i wyraziste, ostre rysy twarzy, na której zwykle,

nawet w czasie snu, malował się cierpki uśmiech. Uważała, że jest agresywny, a jednak życ-

zliwy, śmiały, a zarazem skromny, ambitny, ale wspaniałomyślny, a przy tym wesoły i skory do

żartów. Bystry umysł Jacka sprawiał, że życie z nim nigdy nie było nudne, zwłaszcza w połąc-

zeniu z jego szczeniackim upodobaniem do ryzyka. Z drugiej strony potraﬁł być nieznośnie

uparty, szczególnie w sprawie małżeństwa i dzieci.

Laurie pochyliła się nad Jackiem i przyjrzała mu się dokładniej. Zdecydowanie uśmiechał

się, co jeszcze bardziej ją rozdrażniło. Poczuła się urażona, że jest zadowolony ze stanu rzeczy.

Choć była pewna, że go kocha, i wierzyła, że jest przez niego kochana, jego niechęć do pełnego

zaangażowania się w związek dosłownie doprowadzała ją do szału. Wyjaśniał jej, że chodzi nie

tyle o strach przed małżeństwem czy ojcostwem jako takim, ile raczej o obawę przed bólem, na

jaki naraża takie zaangażowanie. Z początku Laurie była wyrozumiała: Jack stracił żonę i dwie

córeczki w katastroﬁe lotniczej. Wiedziała, że nosił w sobie zarówno żal, jak i poczucie winy,

gdyż wypadek zdarzył się po wizycie, jaką złożyły mu, gdy przekwaliﬁkowywał się na patologa

w innym mieście. Wiedziała też, że po tej tragedii zmagał się z głęboką depresją reaktywną. Ale

od tych wydarzeń upłynęło niemal trzynaście lat. Laurie uznała, że okazała dość wrażliwości dla

jego potrzeb i nie naciskała go, kiedy w końcu zaczęli chodzić ze sobą na poważnie. Teraz jed-

nak, niemal cztery lata później, czuła, że jej cierpliwość jest na wyczerpaniu. Ostatecznie ona też

miała potrzeby.

Ciszę przerwało nagle brzęczenie budzika. Ręka Jacka wystrzeliła i pacnęła przycisk, po

czym na powrót wsunęła się pod kołdrę. Na pięć minut w sypialni znów zapanował spokój i od-

dech Jacka odzyskał swój powolny, głęboki, senny rytm. Była to część porannego rytuału, której

Laurie nigdy nie miała okazji oglądać, gdyż Jack niezmiennie wstawał wcześniej niż ona. Laurie

była nocnym markiem i uwielbiała czytać przed snem, przez co często siedziała po nocach

dłużej, niż powinna. Odkąd zamieszkali razem, nauczyła się przesypiać dźwięk budzika,

wiedząc, że Jack zareaguje.

Kiedy budzik odezwał się po raz drugi, Jack wyłączył go na dobre, odrzucił kołdrę, usiadł i,

odwrócony tyłem do Laurie, opuścił stopy na podłogę. Patrzyła, jak się przeciąga i ziewa,

przecierając oczy. Wreszcie wstał i nie zważając na swoją nagość, ruszył na palcach do łazienki.

Laurie, założywszy ręce za głowę, odprowadziła go wzrokiem. Pomimo rozdrażnienia widok ten

sprawił jej przyjemność. Słyszała, jak korzysta z toalety, po czym spuszcza wodę. Po chwili

wrócił, znowu trąc oczy, i obszedł łóżko, żeby ją obudzić.

Plik z chomika:

Inne pliki z tego folderu:

Inne foldery tego chomika: