Funkcja.pdf
(
191 KB
)
Pobierz
Microsoft Word - Funkcja.doc
Funkcja
1.
Definicja funkcji.
Załóżmy, że mamy dwa niepuste zbiory X i Y (X,Y
≠∅
), można sformułować dwie
równoważne definicje funkcji:
i)
jeśli każdemu elementowi ze zbioru
X
przyporządkowany jest dokładnie jeden
element ze zbioru
Y
i każdemu elementowi ze zbioru Y przynajmniej jeden
element ze zbioru
X
, to mówimy, że zostało określone odwzorowanie zbioru
X
na zbiór
Y
.
ii)
jeśli każdemu elementowi ze zbioru
X
przyporządkowany jest dokładnie jeden
element ze zbioru
Y
, to mówimy, że zostało określone odwzorowanie zbioru
X
w zbiór
Y
.
Funkcję najczęściej zapisujemy:
f: X
→
Y
lub
y= f(x)
, gdzie x
∈
X, y
∈
Y
Zbiór
X
tych elementów, dla których funkcja jest określona nazywa się
zbiorem
argumentów funkcji
lub
dziedziną
funkcji.
Powyższe pojęcia wprowadzone są intuicyjnie. Ścisła definicja funkcji sformułowana
jest za pomocą pojęć teorii mnogości:
Niech
X
i
Y
będą dowolnymi zbiorami. Jeżeli relacja
ρ
⊂
XxY
spełnia warunek: dla
każdego
x
∈
X
istnieje dokładnie jeden element
y
∈
Y
, taki że x
ρ
y,
to relację tę
nazywamy funkcją.
2.
Monotoniczność funkcji.
Funkcję nazywamy:
i)
rosnącą (ściśle rosnącą), jeżeli:
x,y
∈
X
ii)
malejącą (ściśle malejącą), jeżeli:
x,y
∈
X
iii) niemalejącą, jeżeli:
∧
x<y
⇒
f(x)
≤
f(y)
x,y
∈
X
iv)
nierosnącą, jeżeli:
∧
x<y
⇒
f(x)
≥
f(y)
x,y
∈
X
MB
∧
x<y
⇒
f(x)< f(y)
∧
x<y
⇒
f(x)> f(y)
v) stałą, jeżeli:
∧
x<y
⇒
f(x)
=
f(y)
x,y
∈
X
3.
Parzystość i nieparzystość funkcji.
Funkcję nazywamy:
i)
parzystą, jeżeli:
∧
f(x)
=
f(-x)
(własność – wykres symetryczny względem osi OY)
x,-x
∈
X
Oczywiście w obu powyższych definicjach zakłada się, że zbiór X jest symetryczny
względem 0, tzn.
∧
-x
∈
X
.
x
∈
X
4.
Funkcja różnowartościowa.
Funkcję nazywamy różnowartościową, jeżeli:
∧
x
≠
y
⇒
f(x)
≠
f(y)
x,y
∈
X
5.
Funkcja odwrotna.
Jeśli funkcja
f
odwzorowuje zbiór
X
na zbiór
Y
i jest różnowartościowa (czyli jest
bijekcją) to funkcję
x= f
–1
(y)
, gdzie
f
–1
:Y
→
X,
nazywamy funkcją odwrotną do
funkcji
y= f(x)
.
Jeśli funkcja
g
jest funkcją odwrotną do
f
to zachodzi równość:
g(f(x))=x
.
Wykres funkcji odwrotnej jest symetryczny względem prostej
y=x
.
6.
Funkcja złożona (superpozycja funkcji).
Jeśli dane są dwie funkcje
f: X
→
Y
i
g: Y
→
Z
to dla każdego elementu x
∈
X istnieje
dokładnie jeden taki element
z
∈
Z
, że
z=g(f(x))
. Funkcje
f
i
g
wyznaczają nową
funkcję
h: X
→
Z
określoną
h(x) : g
°
f =g(f(x))
.
Funkcję h nazywamy funkcją złożoną z funkcji
f
i
g
. Funkcję
f
nazywamy funkcją
wewnętrzną funkcji złożonej, a funkcję
g
funkcją zewnętrzną funkcji złożonej.
2
MB
x,-x
∈
X
ii)
nieparzystą, jeżeli:
∧
- f(x)
=
f(-x)
(własność – wykres symetryczny względem początku układu)
7.
Granica funkcji w punkcie:
Funkcja
f: A
→
R, określona na zbiorze A
⊂
R,
ma w punkcie
x
0
granicę równą
g,
co
zapisuje się
: f(x)
→
g,
przy
x
→
x
0
lub
lim
X
→
Xo
f(x)=g,
gdy spełnione są warunki
określone w dwu równoważnych definicjach:
i)
definicja Heinego
: dla każdego ciągu
(x
n
)
takiego, że
x
n
∈
A
,
x
n
≠
x
0
i
x
n
→
x
0
przy
n
→
∞
ciąg wartości fun
kcji f(x
n
)
dąży do
g
przy
n
→
∞
.
ii)
definicja Cauchy’ego:
dla każdej liczby
ε
>0
istnieje liczba
δ
>0
taka, że dla
każdego
x
∈
A z nierówności 0<|x-x
0
|<
δ
wynika nierówność
|f(x)-g|<
ε
.
Podstawowe własności granicy funkcji w punkcie:
jeśli funkcje
f
i
g
określone na zbiorze
A
⊂
R
mają granice właściwe
lim
X
→
Xo
f(x)=g i
lim
X
→
Xo
h(x)=p
to
:
i)
lim
X
→
Xo
(f(x)
±
h(x))=g+p
ii)
lim
X
→
Xo
(f(x)
⋅
h(x))=g
⋅
p
iii)
lim
X
→
Xo
f
()
()
x
=
p
g
h
x
8.
Wykresy wybranych funkcji:
i)
trygonometrycznych:
1
1
1
2
f
H
x
L
=
sinx
1
2
f
H
x
L
=
cos x
−
2
π
−
3
2
π
−π
−
π
2
π
2
π
3
2
π
2
π
−
2
π
−
3
2
π
−π
−
π
2
π
2
π
3
2
π
2
π
−
1
2
−
1
2
−
1
−
1
f
H
x
=tg x
f
H
x
=ctg x
è!!!
3
1
è!!!
3
−π
−
π
2
−
1
π
2
π
−π
−
π
2
−
1
π
2
π
−
−
3
MB
L
L
1
è!!!
è!!!
ii)
wykładniczej:
f
H
x
L
=
a
x
dla a
e
H
0,1
L
f
H
x
L
=
a
x
dla a
e
H
1,
¶
L
1
1
−
4
−
3
−
2
−
1
1 2 3 4
−
4
−
3
−
2
−
1
1 2 3 4
f
H
x
L
=
a
x
dla a
=
1
1
−
4
−
3
−
2
−
1
1 2 3 4
iii)
logarytmicznej:
1
f
H
x
L
=
log
a
xdlaa
e
H
0,1
L
1
2
3
4
1
f
x
L
=
log
a
xdlaa
e
H
1,
¶
L
1
2
3
4
iv)
cyklometrycznych:
π
2
f
x
L
=
arcsinx
π
π
2
f
x
L
=arccos x
−
1
−
1
2
1
2
1
−
π
2
−
1
−
1
2
1
2
1
4
MB
H
H
H
π
2
π
f
H
x
=
arctg x
−
1 1
π
2
f
x
L
=
arcctg x
−
π
2
−
1 1
5
MB
L
H
Plik z chomika:
barwiolek
Inne pliki z tego folderu:
MTW6.6a.exe
(5530 KB)
Matematyka.pdf
(2609 KB)
Prawdopodobienstwo.pdf
(101 KB)
MATHEMATICS, BASIC MATH AND ALGEBRA.pdf
(14182 KB)
Funkcja.pdf
(191 KB)
Inne foldery tego chomika:
Zagadki matematyczne
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin